رشد فیزیک

فیزیک و آموزش فیزیک

کشاندن فعالیت های Hands-on به کلاس های درس

کشاندن فعالیت های Hands-on  به کلاس های درس

یکی از راه های درگیر کردن دانش آموزان برای درک بهتر مفاهیم و لذت بردن از فرایند آموزش ، طراحی آزمایش های ساده ای است که به کمک وسایل در دسترس ، امکان انجام آن ها در زمان محدود و توسط گروه های دانش آموزی وجود دارد.این گونه از فعالیت های لذت بخش ، که برای درک مفاهیم و پدیده های مختلف در حوزه علوم تجربی  تدارک دیده می شوند را فعالیت های  Hands-on  می نامند ؛ به طوری که سومین کنفرانس جهانی در این خصوص یکی دو ماه پیش در کشور پرتغال برگزار شد. در این گونه فعالیت ها نه تنها دست های دانش آموزان به کار می آید بلکه برای تحلیل و توصیف نتایج این گونه فعالیت ها ، ذهن و فکر آنها نیز به فعالیت وا داشته می شود( Think-on ). علاوه بر این ها ، فعالیت های Ha

nds-on موجب اشاعه علم نیز می شوند ، زیرا دانش آموزان پس از کلاس ، تمایل دارند که این گونه آزمایش های ساده را برای دیگران انجام دهند .

دبیران محترم فیزیک در صورت علاقه به این گونه فعالیت ها می توانند فایل زیرا را که  آقای Vlaanderen از دانشگاه آمستردام برایم ارسال نموده اند دریافت کرده و با تهیه ی و سایل مورد نیاز هر کدام ، امکان انجام آنها را در کلاس درس خود فراهم کنند. (حجم فایل حدود ۲۵۰ کیلو بایت)

 

  

 

 

  
نویسنده : روح اله خلیلی بروجنی ; ساعت ۱٠:٥۱ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٥/۸/٢٩
تگ ها :

آموزش فیزیک ؛ بهانه ای برای نوشتن

آموزش فیزیک ؛ بهانه ای برای نوشتن

 

سال هاست که رویکرد غالب در آموزش فیزیک در کشورمان  در همه ی سطوح از مدرسه تا دانشگاه ، رویکرد انتقالی است. در این رویکرد معلم مرکز و عامل اصلی یادگیری دانش آموزان است و بدون درگیر کردن جدی دانش آموزان در فرآیند آموزش ، به طور مستقیم همه ی مفاهیم از ابتدا تا انتها به صورت یک فراورده ی نهایی در اختیار آنها قرار می گیرد. در رویکرد انتقالی ، دانش آموزان کاملا منفعل اند و معمولا با نوشتن مطالبی ( یا به اصطلاح جزوه برداری ) از صحبت ها و یادداشت های معلم ، در فرایند آموزش سهیم می شوند. ثقل نگاه و توجه در این رویکرد ، اهمیت صرف به دانش ، و ارائه و انتقال محتوای آن  است و کمترین توجه به تقویت و پرورش مهارت ها و توانایی ها و همچنین ارتقای نگرش دانش آموزان می شود. از آنجا که هم معلم و هم دانش آموز با این روش مانوس و از آن آگاهی دارند ، انتقال دانش - بدون توجه به این که درک عمیقی صورت می گیرد یا نه - به سهولت صورت می گیرد.

 

رویکرد انتقالی را ، اما ، می توان بر گرفته ازرویکرد کلی تری دانست که سرشت و خمیرمایه ی تمام اجزای نظام آموزشی ما را تشکیل می دهد و آن رویکرد دنبال من بیا  follow meاست. در رویکرد دنبال من بیا ، در نهایت آنچه باید تایید و نتیجه شود که از پیش تائید شده است!

 

در شرایطی که هر روز دنیا پرحجم تر و فربه تر می شود و لوازم و مهارت های تعامل و مواجه با دستاوردها و چالش های آن به سرعت نو می شود و نظام های آموزشی همواره در جستجوی بهترین روش ها برای آماده سازی دانش آموزان خود برای استفاده ی بهتر از مواهب دنیای امروز هستند  بدون شک بزرگترین چالشی که نظام آموزشی ما از آن رنج می برد تفکر غالبی است که ریشه در همین رویکرد دنبال من بیا دارد. حال در چنین تفکر غالبی ، صحبت از رویکردها ی دیگری  همچون  رویکرد تعاملی- بدون توجه به لوازم مورد نیاز آن - بسان یک طنز می ماند. چرا که در رویکرد تعاملی که دانش آموز و فعالیت های او مرکز و محور فرایند یادگیری است هیچ حد و مرزی برای بروز خلاقیت و و پرسش های او وجود ندارد.

 

  
نویسنده : روح اله خلیلی بروجنی ; ساعت ٩:٠٢ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٥/۸/۱٩
تگ ها :

یادی از دکتر جناب

یادی از مرحوم دکتر کمال الدین جناب

روز گذشته (۱۶ آبان ماه) در جلسه ی هیئت تحریریه مجله رشد آموزش فیزیک یادی از مرحوم دکتر کمال الدین جناب(۱۲۸۷/ ۱۳۸۵) به میان آمد که در اوایل شهریور ماه امسال به رحمت ایزدی پیوستند . در این میان آقای جعفر مهرداد که از شاگردان آقای دکتر جناب هستند شعری از سروده های خود را خواندند که با توجه به اشاره ای که در زیر آمده است در سال ۱۳۷۹به محضر استاد  تقدیم کرده بودند. لازم به ذکر است گل پامچال نیز یکی از سروده های معروف آقای مهرداد است که در اوایل دهه ی ۳۰ به زبان گیلکی سروده اند.

شاگردان آقای دکتر کمال‌الدین جناب، مطابق معمول، خواستند جلسه بزرگداشتی برای استاد برگزار کنند استاد در کمال مهربانی و با تشکر از شاگردان تقاضا کردند که از تشکیل این جلسه صرف‌نظر شود.
اصرار شاگردان به پذیرش دعوت فزونی گرفت. سرانجام در برابر تقاضای شاگردان، بر خلاف انتظار استاد با تأثر فرمودند: « اگر برای تجلیل از من مجلسی بر پا کنید در آن شرکت نخواهم کرد.» تقاضای مکّرر شاگردان بی‌ثمر ماند. در میان سکوت حاکم بر جلسه، استاد بریده ی روزنامه‌ای را از کیف جیبی خود در آورد و به دست یکی از شاگردان داد و همانند کلاس درس گفت « بخوان!...» همه سراپا گوش شدیم. شنیدیم که « ... دخترکی در اسلامشهر تهران به علت ناآگاهی اولیاء مدرسه و خانه از دبستان اخراج شده و بر اثر تأثر شدید از دوری مدرسه و همشاگردان، خود را به آتش کشیده و جان به جان آفرین تسلیم کرده است...»
سبب ناشادی خاطر استاد را یافتیم. ایشان فرمودند:« درچنین اوضاع، علاقه‌ای برای تجلیل از مفاخر فرهنگی و احیاناً قهرمان‌سازی ندارد.»

    

 

 

  
نویسنده : روح اله خلیلی بروجنی ; ساعت ۱۱:٥۳ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٥/۸/۱٧
تگ ها :

عکاسی از پدیده های فیزیکی

دومین سال است که انجمن معلمان فیزیک آمریکا یک مسابقه ی عکاسی از پدیده های فیزیکی ، بین دانش آموزان دبیرستانی از سرتاسر جهان  برگزار می کند. این مسابقه امسال در دو بخش عکس های طبیعی (Natural Category) و ابتکاری (Contrived Category) برگزار شده است. در ادامه عکس های برگزیده ی این دو بخش با توضیحی مرتبط با آن ها آمده است.

در هم پیچیدن دود

autina_big.jpg

 ZoomZoom


وقتی دود داغی درون هوا پخش می شود به سرعت به طرف بالا شتاب می گیرد. زیرا دود داغ از هوای سرد و چگال اطراف آن سبک تر است. همان طور که در عکس بالا دیده می شود با وجود این که دود تا چندین سانتی متر به طور منظم بالا می رود آشبوناک می شود و درون خودش می پیچد تا این که با شرایط اتاق به تعادل برسد و سپس ناپدید شود.


نمایش قانون اول حرکت نیوتون

rosenquist_big.jpg 

ZoomZoom

این عکس ابتکاری برای نمایش قانون اول نیوتون طراحی و گرفته شده است. همان طور که از فیزیک مقدماتی می دانید این قانون بیان می دارد که هر جسم تمایل دارد در وضعیت حرکت یکنواخت خودش باقی بماند مگر این که یک نیروی برایند خارجی به آن وارد شود. برای گرفتن این عکس ابتدا پلاستیک بزرگی را که از آب پر شده است روی سکو یا میزی در حال سکون قرار داده اند. سپس باضربه ی سریع یک پیچ گوشی تیز،  آن را سوراخ کرده اند. به جهت نیروی گرانش زمین ، آبی که  از پلاستیک سوراخ شده خارج می شود به سرعت به طرف پایین شتاب می گیرد . اما در لحظه ای که عکس گرفته شده است ، به دلیل لختی آب ، حرکت آن خیلی کم بوده است.

عکس برگزیده ی سال 2005

  
نویسنده : روح اله خلیلی بروجنی ; ساعت ۱:٤٥ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٥/۸/۳
تگ ها :