رشد فیزیک

تخمین ها و مرتبه‌های بزرگی

آگاهی از درستی عددهایی که کمیت‌های فیزیکی را نمایش می‌دهند اهمیت زیادی دارد. ولی اغلب حتی یک تخمین بسیار خام از یک کمیت نیز اطلاعات سودمندی به ما می‌دهد. گاهی می‌دانیم که یک کمیت معین را چگونه محاسبه کنیم ولی مجبوریم داده‌هایی را که برای محاسبه نیاز داریم حدس بزنیم. یا آن که محاسبه ممکن است پیچیده‌تر از آن باشد که به طور دقیق قابل انجام باشد ، در چنین موردهایی تقریب‌های خاصی را به کار می‌بریم. به هر صورت نتیجه‌ای که به دست می‌آوریم نیز خود یک حدس است ولی یک چنین حدسی حتی اگر دارای عدم قطعیتی با ضریب دو، ده یا بیش‌تر باشد نیز می‌تواند سودمند باشد.چنین محاسبه‌هایی اغلب تخمین‌های مرتبه‌ی بزرگی  خوانده می‌شود. فیزیکدان بزرگ هسته‌ای ایتالیایی ـ امریکایی اِنریکو فرمی (1901 تا 1954 میلادی) این تخمین‌ها را "محاسبه‌هایی در پشت پاکت"  می‌نامید.

نظرات ()

 تفاوت دقت و درستی در فیزیک

دقت  precisionهمواره به معنای درستی accuracy نیست. یک ساعت رقمی ارزان قیمت که برای مثال ساعت ده و سی و پنج دقیقه و هفده ثانیه بعدازظهر را نشان می‌دهد بسیار دقیق است (زمان را تا ثانیه اعلام می‌کند) ، ولی اگر این ساعت چند دقیقه آهسته کار کند ، دیگر مقداری که نشان می‌دهد خیلی درست نیست. از سوی دیگر ، یک ساعت قدیمی دیواری ممکن است بسیار درست باشد (یعنی زمان صحیح را نشان دهد) ولی اگر این ساعت عقربه‌ی ثانیه شمار نداشته باشد ساعت دقیقی نیست. اندازه‌گیری‌های با کیفیت بالا نظیر اندازه‌گیری‌هایی که برای تعریف استانداردها صورت گرفته‌اند هم دقیق‌اند و هم درست.

نظرات ()